Optymalizacja – przebudowa pętli i przystanków autobusowych

Obok optymalizacji sieci oraz synchronizacji linii autobusowych niezwykle ważnym aspektem w kształtowaniu sieci komunikacyjnej miasta jest stworzenie infrastruktury przyjaznej pasażerom umożliwiającej szybką i sprawną przesiadkę pomiędzy liniami autobusowymi, w tym przebudowa lub budowa przystanków w okolicy dworca PKP. W opracowaniu przyjęto założenie rozbudowy głównego węzła przesiadkowego „Dworzec” (przystanki Warszawska Dworzec, 3 Maja Dworzec, Piastowska Dworzec) o nowy przystanek „Piastowska Dworzec kier. Hulanka” zlokalizowany w okolicy przejścia podziemnego, dzięki któremu możliwym będzie dokonywanie przesiadek pomiędzy liniami zjeżdżającymi się z różnych kierunków miasta (przesiadkowość w układzie północ – południe > zachód oraz szybkie przejście na przystanek po drugiej stronie ulicy). Nie proponuje się natomiast budowy przystanku „3 Maja Dworzec kier. Mikuszowice” z uwagi na brak generatorów ruchu w ciągu ul. 3 Maja (na odcinku od dworca PKP do ul. Dąbrowskiego) oraz bliskie sąsiedztwo przystanku „Piastowska Dworzec kier. 3 Maja”.

Schemat rozmieszczenia przystanków węzła PKP Bielsko-Biała Główna.

Istotnym elementem rozwoju sieci komunikacyjnej jest także budowa nowych przystanków autobusowych w rozwijających się rejonach komunikacyjnych miasta – np. rejon ul. Wyzwolenia, Hałcnowskiej, Cieszyńskiej. W 2019 r. roku rozpoczęły się prace związane z wykonaniem projektów budowy dwóch nowych przystanków w Hałcnowie (przystanek Wyzwolenia Księżycowa oraz Hałcnowska Architektów), natomiast przy przebudowie ul. Cieszyńskiej w 2020 r. powstanie nowy przystanek Cieszyńska Międzyrzecka/Zniczowa. Dzięki nowym przystankom polepszeniu ulegnie dostępność do komunikacji publicznej peryferyjnie położonych rejonach miasta. W bieżącym roku oddano do użytku nowy przystanek „Mikuszowice Śląskie kier. Bystra”, który obsługuje przede wszystkim linię nr 57 kursującą w kierunku Bystrej.

Kluczowym elementem są także pętle końcowe, na których autobusy odczekują na odjazd. Skupienie wszystkich linii, kończących trasy w danym rejonie na jednej pętli autobusowej powala na lepsze zorganizowanie kursowania autobusów i zapewnienia przesiadek między liniami. Dodatkowo daje możliwość zaplanowania podmian autobusów między liniami, co z kolei wpływa na wypełnienie luki w rozkładzie jazdy w przypadku, gdy kierowca jednej linii musi odbyć przerwę regulaminową. Pozwala to także na łatwiejsze organizowanie podmian autobusów  w sytuacji wystąpienia awarii i ogranicza liczbę przejazdów technicznych między pętlami w przypadku zmiany linii obsługiwane przez autobus.

1. Przebudowa przystanku autobusowego Warszawska Dworzec

Koncepcja A zakłada rozbudowę (wydłużenie) przystanku Warszawska Dworzec w kierunku ul. Budowlanych – utworzenie dwóch stanowisk (peronów) dedykowanych:

  • komunikacji miejskiej MZK/PKM (na niebiesko);
  • komunikacji lokalnej BUS (na pomarańczowo).

Rozdzielenie (kategoryzacja) odjazdów busów od autobusów MZK w znacznym stopniu rozwiązałoby problem blokowania zatoki przystankowej przez oczekujące na odjazd busy prywatnych przewoźników oraz problem blokowania prawego pasa ul. Warszawskiej przez autobusy oczekujące na wjazd do zatoki. Wydłużenie przystanku w kierunku ul. Budowalnych – stworzenie odrębnego przystanku dla busów prywatnych rozpoczynających trasę na przystanku – oznakowanie pionowe w postaci znaku D-15 z tabliczką informacyjną „BUS”. Koncepcja możliwa do realizacji przy przebudowie ul. Warszawskiej.

Rozbudowa przystanku Warszawska Dworzec.

Koncepcja B zakłada stworzenie centrum przesiadkowego na dolnej płycie dworca PKS – zachowanie aktualnej funkcji przystanku autobusowego Warszawska Dworzec, wydłużenie zatoki w kierunku ul. Budowalnych – w układzie peronu przystankowego, połączonego z peronami dworca autobusowego.

Wariant II rozbudowy.

2. Budowa nowego przystanku Piastowska Dworzec w kierunku Hulanki

Koncepcja zakłada budowę nowego przystanku dla autobusów na ul. Piastowskiej w kier. Hulanki (powyżej przejścia podziemnego – rejon zaznaczony na niebiesko) w miejscu istniejącego postoju dla samochodów osobowych.

  • znaczne skrócenie czasu dojścia pomiędzy przystankami w rejonie głównego węzła przesiadkowego Dworzec (Warszawska – Piastowska – 3 Maja);
  • umożliwienie szybkiej przesiadki pomiędzy MZK a PKS (skrócenie drogi dojścia do dworca PKS z 500 m – przystanek 3 Maja Dworzec do 200 m);
  • realizacja postulatów mieszkańców ul. Piastowskiej, którzy od lat zabiegają o budowę nowego przystanku (ostatnia interpelacja Pana Karola Markowskiego ws. przywrócenia przystanku autobusowego przy ulicy Piastowskiej w kierunku Hulanki z dnia 31.05.2016 r.).

Obecny układ, opierający się na jednokierunkowych przystankach 3 Maja Dworzec oraz Piastowska Dworzec utrudnia dokonywanie przesiadek, szczególnie pasażerom podróżującym  w relacji północ – południe oraz wschód – południe. Brak możliwości lewoskrętu z ul. Mostowej w ul. 3 Maja wyklucza prowadzenie w tej relacji komunikacji autobusowej. Pasażerowie planujący odbyć podróże w tej relacji muszą przesiąść się z autobusu jadącego z ul. Mostowej do autobusu kierującego się w stronę Mikuszowic na przystankach 3 Maja Dworzec, Warszawska Dworzec, Piastowska Lubertowicza/Piastowska Wyspiańskiego. We wszystkich przypadkach przesiadka wiąże się z pokonaniem znacznej odległości, co jest uciążliwe szczególnie w przypadku osób niepełnosprawnych, starszych oraz osób z wózkami dziecięcymi. Proponowana lokalizacja przystanku, w sąsiedztwie istniejącego przejścia podziemnego, wyposażonego w windy, znacznie ułatwi korzystanie z komunikacji miejskiej.

Budowa nowego przystanku Piastowska Dworzec.

3. Budowa przystanku Wyzwolenia Księżycowa

Budowa nowego przystanku w okolicy ul. Księżycowej podyktowana jest dużymi wskaźnikami wymiany pasażerskiej na przedmiotowym obszarze. Średnie dobowe potoki pasażerskie dla dwóch okolicznych przystanków wynoszą 561 pasażerów wsiadających oraz 378 pasażerów wysiadających – przy realizacji 36 par kursów dziennie, co daje średnio 16 pasażerów wsiadających/kurs oraz średnio 11 pasażerów wysiadających/kurs.

Nowy przystanek Wyzwolenia Księżycowa.

Nowy przystanek zostanie zlokalizowany pomiędzy istniejącymi przystankami Hałcnów Kościół (odległość 710 m) a Wyzwolenia Spółdzielnia (odległość 620 m), obsługiwany będzie przez linie nr 13, 17 i 31.

Dostępność komunikacyjna.

4. Budowa przystanku Hałcnowska Architektów

Uruchomienie nowego przystanku podyktowane jest potrzebą poszerzenia dostępu do komunikacji publicznej w Hałcnowie – co wiąże się także bezpośrednio z przetrasowaniem linii nr 12 oraz planowaną zmianą trasy linii nr 56.

Nowy przystanek Hałcnowska Architektów.

Nowy przystanek zostanie zlokalizowany pomiędzy istniejącymi przystankami Hałcnowska Sklep (odległość 520 m)  i Hałcnowska Stolarnia (odległość 300 m), obsługiwany będzie przez linie nr 12, 32 oraz po przetrasowaniu przez linie nr 56, dzięki czemu mieszkańcy ul. Hałcnowskiej uzyskają bezpośrednie połączenie z centrum miasta (rejon ul. Piłsudskiego, ul. Dmowskiego) oraz z Mikuszowicami Śląskimi.

Droga dojścia do przystanków.

5. Budowa przystanku Cieszyńska Zniczowa/Międzyrzecka

Po zakończeniu przebudowy ul. Cieszyńskiej uruchomiona zostanie para przystanków w okolicy nowego odcinka ul. Międzyrzeckiej (przystanek Cieszyńska Międzyrzecka w kierunku centrum oraz Cieszyńska Zniczowa w kierunku Jaworza).

Nowy przystanek Cieszyńska Międzyrzecka.

Dzięki nowemu zespołowi przystankowemu dostęp do komunikacji publicznej uzyskają mieszkańcy zabudowy jednorodzinnej zlokalizowanej przy ul. Cieszyńskiej.

Lokalizacja nowego przystanku.

6. Przebudowa pętli autobusowej na Os. Polskich Skrzydeł

Po zmianach na sieci komunikacyjnej pętlę na Os. Polskich Skrzydeł będą obsługiwać linie autobusowe nr 4, 9, 15 i 21. Projekt przebudowy pętli na Os. Polskich Skrzydeł zakłada budowę trzech wydzielonych peronów dla autobusów obsługujących poszczególne ciągi komunikacyjne. Peron pierwszy (zewnętrzny) przeznaczony będzie dla kursującej często linii nr 4 (obsługiwanej autobusami przegubowymi); peron drugi dla szczytowej linii nr 9 oraz uzupełniającej linii nr 21 kursującej w kierunku Osiedla Beskidzkiego, natomiast 3 peron (wewnętrzny) dla autobusów linii nr 15 stanowiącej uzupełnienie linii nr 4 w kierunku do centrum miasta. Wydzielenie trzech oddzielnych peronów pozwoli na lepsze zorganizowanie ruchu na terenie pętli. Przystanki końcowe (z kierunku od centrum oraz od Wapienicy) zlokalizowane będą przed wjazdami na pętlę, tak aby całkowicie wyeliminować ruch pieszych w obrębie placu manewrowego.

Pętla Osiedle Polskich Skrzydeł.

Zaproponowany podział linii na poszczególne perony zapewni równomierne rozłożenie odjazdów z poszczególnych peronów oraz da możliwość wymijania się autobusów w przypadku zjazdu pojazdów do zajezdni.


7. Przebudowa pętli autobusowej Lipnik Dolny

Po zakończeniu remontu ulicy Krakowskiej pętla w Lipniku Dolnym obsługiwać będzie linie nr 13, 13w, 27, 35, 35L, 35S i N2 (przystanek końcowy dla linii nr 13, 13w i 27). Obecnie pętla jest współdzielona z parkingiem, co powoduje, że pasażerowie wysiadający z autobusów na placu manewrowym są narażeni na niebezpieczeństwo potrącenia, a układ ruchu w ramach pętli skutkuje wykonywaniem wzmożonych manewrów przez pojazdy oczekujące na odjazd w sytuacji, gdy na pętle wjeżdżają kolejne autobusy lub z parkingu wyjeżdżają samochody osobowe.

Docelowym rozwiązaniem byłaby nowa dwuperonowa pętla postojowa dla autobusów kończących trasę w Lipniku Dolnym, zlokalizowana na przedłużeniu ul. Lipnickiej (za skrzyżowaniem z ul. Krzyżową). Pasażerowie wysiadaliby na nowym przystanku końcowym zlokalizowanym na ul. Lipnickiej, na wysokości dawnej strażnicy, po czym autobus przejeżdżałby na plac postojowy. Pierwszy peron (zewnętrzny) dedykowany byłby autobusom linii nr 13 i 13W, natomiast peron wewnętrzny autobusom linii nr 27. Przed rozpoczęciem kursu powrotnego autobus podstawiałby się na dotychczasowy przystanek na ul. Podgórnej. Autobusy linii przelotowych obsługiwałyby dotychczasowy przystanek Lipnik Dolny bez zmian.

Pętla Lipnik Dolny.

8. Przebudowa pętli autobusowej Os. Sarni Stok

Przebudowa pętli na Os. Sarni Stok zakładająca budowę dwóch niezależnych peronów ma na celu zwiększenie przepustowości obsługi komunikacyjnej. Obecnie pętla jest obsługiwana przez linie autobusowe nr 22, 27 i 52, które korzystając z jednego peronu zmuszone są wykonywać dodatkowe manewry (cofanie, zawracanie), aby udrożnić przejazd autobusom podstawiającym się na peron przystankowy. Powiększenie pętli, wraz z budową wydzielonych peronów poprawi nie tylko przepustowość pętli, ale pozwoli też skierować do Os. Sarni Stok linię nr 57 kończącą aktualnie bieg na pobliskim przystanku Filarowa Med-Work (zmiany opisane w I części opracowania).

Skierowanie kilku linii do jednej pętli końcowej pozwoli także w przyszłości na stworzenie punktu socjalnego zapewniającego odpowiednie warunki sanitarne dla kierowców obsługujących cztery linie autobusowe.

Pętla Os. Sarni Stok.